Xem: 9600|Trả lời: 0
Thu gọn cột thông tin

CUỘC KHÁNG CHIẾN CHỐNG PHÁP Ở BẮC KÌ 1873 - 1884

[Lấy địa chỉ]
Đăng lúc 14-11-2010 09:49 AM | Xem tất |Chế độ đọc

Mời bạn đăng ký để giao lưu kết bạn nhé <3

Bạn phải đăng nhập để xem được nội dung, nếu bạn chưa có tài khoản? hãy Đăng ký

x
CUỘC KHÁNG CHIẾN Ở BẮC KỲ
1. Thực Dân Pháp Đánh Chiếm  Bắc Kỳ Lần Thứ Nhất ( 1873- 1874)
a. Tình Hình Việt Nam Trước Khi Thực Dân Pháp Đánh Chiếm Bắc Kì Lần Thứ Nhất.
Chiếm xong 6 tỉnh Nam Kì, thực dân pháp gấp rút biến Nam kì thành bàn đạp vững chắc để tiến đánh Bắc Kì và Trung Kì. Một mặt, chúng ra sức củng cố bộ máy cai trị từ trên xuống dưới, mở trường đại học đào tạo tay sai, mặt khác chúng tăng cường bóc lột nhân dân ta để thực hiện phương châm “lấy chiến tranh nuôi chiến tranh”.
Trong khi đó, triều đình Huế dường như không còn nghĩ gì đến việc chiến đấu giành lại các vùng đất đã mất mà vẫn tiếp tục thi hành những chính sách nội trị, ngoại trị thiển cận.
b. Cuộc Kháng Chiến Ở Hà Nội và Các Tỉnh Đồng Bằng Bắc Kì.
Khởi hành từ Sài Gòn ngày 11-10-1873, đội tàu chiến của Gácniê ra tới Hà Nội ngày mùng 5-11. Nhiệm vụ của bọn thực dân pháp hiếu chiến Nam Kì giao lại cho Gácniê khi kéo quân ra Bắc là được toàn quyền hành động và tùy theo diễn biến tình hình mà thiết lập chế độ bảo hộ hay chế độ thuộc địa.
Ngay khi đặt chân tới Hà Nội, Gácniê đã lộ rõ bộ mặt khiêu khích: Đòi vào đóng trong thành, đòi tổ chức thu thuế…
Triều đình Huế bị động, Trần Đình Túc được cử ra Bắc với nhiệm vụ chính là bố cáo cấm nhân dân buôn bán giao thiệp với người pháp. Vạch rõ trách nhiệm của Gácniê chỉ ra Bắc để dàn xếp việc Đuy-Puy và khai thương Bắc Kì. Nhân dân chấp hành nghiêm chỉnh làm cho quân pháp gần như bị cô lập, chúng rơi vào thế khó khăn.
Sau khi được viện binh từ Sài Gòn và Hương Cảng, y lại có những hành động khiêu khích. Hắn gửi tối hậu thư buộc Nguyễn Tri Phương giải giáp quân đội, rút hết súng trong thành…20/11/1873 Gácniê tấn công thành Hà Nội.
Ngay khi giặc nổ súng, nhân dân Hà Nội cùng Nguyễn Tri Phương và phò mã Lâm đã chiến đấu bảo vệ Hà Nội.
Chỉ trong 1 thời gian ngắn, pháp đã hạ được thành, nhiều tướng bị bắt, Nguyễn Tri Phương bị chết.
Do tình hình cấp bách, triều Nguyễn cũng điều quân cử ra Bắc tiến hành một số công tác phòng thủ các nơi. Xu hướng chủ yếu vẫn là thương thuyết, hết viết thư hay cử người vào Sài Gòn yêu cầu đô đốc Puype gọi Gácniê về. Lại phái người ra Hà Nội yêu cầu trả thành và kho tàng.
Sau đó, pháp tiếp tục cho quân tấn công Hải Dương, Ninh Bình và tiếp đó là Nam Định. Như vậy, chỉ trong vòng gần 1 tháng, do sức kháng chiến yếu ớt của quan quân triều Nguyễn, nhiều tỉnh thành lớn nhỏ miền đồng bằng Bắc Kì đã bị Pháp đóng, nhưng đi đến đâu chúng cũng vấp phải sức chiến đấu quyết liệt của nhân dân địa phương.
Nhận được tin mất 4 tỉnh, vua Tự Đức vô cùng lo lắng đã xử tội những quan làm mất thành, không làm tròn chức trách, điều động quân đi các nơi để phòng giữ…. Rồi Tự Đức bí mật sai Hoàng Tá Viêm và Tôn Thất Thuyết lấy 1000 quân đến phủ Từ Sơn (Bắc Ninh) để cùng Võ Huy Thục, Trương Quang Đàn chống giữ.
Hoàng Tá Viêm cùng Lưu Vĩnh Phúc đem quân về Sơn Tây củng cố lực lượng để khi có thời cơ tấn công Pháp.
Ở Hà Nội, thấy lực lượng của giặc yếu và mỏng, quân ta xiết chặt vòng vây, buộc Gácniê phải tức tốc đưa quân về Hà Nội ứng cứu. Ngày 21-12-1873 quân pháp định tiến ra Hoài Đức (Sơn Tây) nhưng đến Cầu Giấy thì bị phục binh đổ ra giết chết tại trận.
Chiến thắng Cầu Giấy làm quân Pháp ở Hà nội và các tỉnh hoảng sợ bỏ chạy. Thực dân pháp ở Nam Kì rất hoang mang. Đây là thời cơ thuận lợi để đánh đuổi giặc, nhưng triều đình Huế đã bỏ lỡ. Các đội quân triều đình rút lên Sơn Tây để tạo không khí “thuận lợi” cho đàm phán. Tiếp đó, một bản hiệp ước mới đã được kí tại Sài Gòn vào ngày 15-3-1873 (Giáp Tuất).
Hiệp ước này đã làm mất 1 phần quan trọng độc lập chủ quyền của Việt Nam, xác lập đặc quyền về kinh tế của tư bản Pháp trên khắp nước ta. Hiệp ước Giáp Tuất gây nên sự phản ứng dữ dội trong dân chúng cũng như các quan chức yêu nước. Phong trào nhân dân đã có thực tiễn để đi tới một nhận thức mới mẻ: chống Pháp phải đi đôi với việc chống triều đình đầu hàng. Đây chính là cơ sở nhận thức cho cuộc khởi nghĩa lớn bật nhất giai đoạn này là khởi nghĩa Giáp Tuất của Trần Tấn và Đặng Như Mai ở Nghệ - Tĩnh. Sau này, phong trào lan ra Thanh Hóa, vào tới Quảng Bình. Mặc dù quân Pháp chưa tới được Nghệ An, nhưng phong trào ở đây đã đề ra khẩu hiệu Bình Tây sát Tả và lời hịch cứu nước có giá trị tư tưởng lớn.
“Dập dìu trống đánh cờ siêu
Phen này quyết đánh cả triều lẫn Tây…”
2. Thực Dân Pháp Đánh Chiếm Bắc Kì Lần Thứ Hai (1882 - 1883)
a. Nguyên Nhân:
     Cuối thế kỉ XIX, Pháp chuyển sang giai đoạn đế quốc chủ nghĩa, cần đẩy mạnh xâm lược thuộc địa. Bắc kì giàu tài nguyên, nội lực suy yếu.
b. Pháp Đánh Chiếm Bắc Kì Lần Hai:
    Ngày 3- 4- 1882, lấy cớ nhà Nguyễn vi phạm hiệp ước Giáp Tuất, Rivie kéo quân ra Bắc. Ngày 25- 4- 1882 Pháp đánh chiếm Hà Nội, quân triều đình tan vỡ.
    Từ ngày 12- 3- 1883, quân Pháp chiếm Hồng Gai. 27- 3 chúng chiếm được thành Nam Định. Pháp mở rộng đánh chiếm, hầu hết các tỉnh Bắc kì dều rơi vào tay giặc.
c.  Nhân Dân Bắc Kì Chống Pháp Chiếm Đóng Lần Thứ Hai
Khi quân Pháp nổ súng tấn công, nhân dân Bắc Kỳ đã anh dũng đứng lên chiến đấu. Nhân dân phối hợp, cổ vũ quân ta chống Pháp. Giặc đi đến đâu cũng vấp phải sức chiến đấu quyết liệt của quân dân các địa phương: Nam Định, Sơn Tây, Bắc Ninh…Tháng  5- 1883, trên chiến trường Cầu Giấy, quân dân ta lại một lần nữa giáng cho giặc một đòn nặng nề. Ngày  19- 5- 1883, Rivie huy động 550 quân có đại bác yểm trợ, mở cuộc hành quân đánh ra ngoài Hà Nội theo hướng Sơn Tây. Nắm được ý đồ đó, quân dân ta cùng đội quân Cờ Đen của Lưu Vĩnh Phúc tổ chức phục kích tại Cầu Giấy. Ta giành thắng lợi lớn tại Cầu Giấy, nhiều sĩ quan binh lính địch bị chết và bị thương, Rivie cũng phải bỏ mạng.
Chiến thắng quan trọng này làm phấn chấn lòng người kháng chiến. Bồi đắp thêm ý chí quyết tâm tiêu diệt giặc của nhân dân.
d. Quân Pháp Tấn Công Cửa Biển Thuận An.
Ngày 19- 7- 1883 vua Tự Đức qua đời, triều đình bận rộn chọn người kế vị. Ngày18 đến 20- 8- 1883, Pháp chiếm cửa biển Thuận An, bao vây kinh thành Huế→ nhà Nguyễn hoảng sợ xin đình chiến.
   Ngày 25- 8- 1883 Nhà Nguyễn buộc phải kí bản hiệp ước Hácmăng: Việt Nam đặt dưới sự bảo hộ của Pháp.
Đầu năm 1884, chiến sự ở Bắc Kỳ diễn ra ngày càng ác liệt. 11- 5- 1884 với hiệp ước Thiên Tân được ki kết, quân Thanh đã rút khỏi Bắc Kỳ.
Trên đà thắng thế, 6- 6- 1884, chính phủ Pháp đã buột triều đình Huế phải kí thêm hiệp ước Patơnốt gồm 19 điều khoản, căn bản giống với hiệp ước Hácmăng nhưng trả lại 4 tỉnh Bình Thuận, Thanh Hóa, Nghệ An và Hà Tĩnh cho triều đình Huế cai quản nhằm để mua chuộc, lung lạc quan lại triều Nguyễn và xoa dịu sự công phẫn của nhân dân ta.
   Có thể nói đến đây, chế độ phong kiến Việt Nam với ý nghĩa là một vương triều độc lập đã sụp đổ. Các triều vua Nguyễn còn tồn tại sau đó chủ yếu do thực dân Pháp lập nên như một con bài cần thiết cho sự vận hành guồng máy thống trị của chủ nghĩa thực dân mà thôi.
V. TÀI LIỆU THAM KHẢO
1. Đinh Xuân Lâm. Đại Cương LỊCH SỬ VIỆT NAM. tập II. Nxb Giáo Dục.
2. Nguyễn Quang Ngọc. TIẾN TRÌNH LỊCH SỬ VIỆT NAM. Nxb Giáo Dục.
3. Trần Trọng Kim. VIỆT NAM SỬ LƯỢC. Nxb Tổng Hợp TP. HCM.
4. Nguyễn Phan Quang. KHỞI NGHĨA TRƯƠNG ĐỊNH. Nxb Trẻ TP> HCM.
5. Phan Ngọc Liên. LỊCH SỬ 11 nâng cao. Nxb Giáo Dục.
6. Trần Văn Giàu. 2001. CHỐNG XÂM LĂNG, LỊCH SỬ VIỆT NAM Từ 1858- 1898. Nxb Giáo Dục.
7. Trang Tin Điện Tử VIOLET.COM.
8. Mạng GOOGLE.COM.
9. Trang wed: www.quansuvn.net
Bạn phải đăng nhập mới được đăng bài Đăng nhập | Đăng ký

Quy tắc điểm

Hosting chuyên nghiệp by VTHOST.
Truyen tai iWIN | , > Quảng cáo liên hệ admin@traitimyenbai.net

Phòng tối|Lưu trữ|Diễn đàn Yên Bái Community Guidelines |

GMT+7, 30-10-2014 07:43 PM , Processed in 0.093157 second(s), 23 queries .

Powered by Discuz! X3.2

© 2001-2013 Comsenz Inc.

Trả lời nhanh Lên trên Trở lại danh sách